Μεταταρσαλγία: Θεραπεύεται αποτελεσματικά;

Μεταταρσαλγία: Θεραπεύεται αποτελεσματικά; 500 320 minimalorthopedics

Ο όρος μεταταρσαλγία, αναφέρεται στον πόνο στο πέλμα, στο πρόσθιο μέρος του ποδιού κοντά στην βάση των δακτύλων. Στην Ελλάδα έχει επικρατήσει να το λέμε και πτώση μεταταρσίων. Για να καταλάβουμε τα αίτια της μεταταρσαλγίας, θα πρέπει να κατανοήσουμε αρχικά  τη θέση και την ανατομία των μεταταρσίων. Ο Ορθοπεδικός Χειρουργός και Τραυματιολόγος Λευτέρης Ι. Ζαμπάκος ειδικεύεται στις παθήσεις του πρόσθιου άκρου ποδός.

Που βρίσκονται τα μετατάρσια;

Όταν είμαστε όρθιοι, όταν περπατάμε ή τρέχουμε, τα μπροστινά και κατώτερα τμήματα των μεταταρσίων οστών, δηλαδή οι κεφαλές των μεταταρσίων, δέχονται όλο το βάρος του σώματος. Σύμφωνα με μελέτες, η πίεση που συντελείται, είναι 275% μεγαλύτερη από το σωματικό βάρος.  Έτσι, καθώς η πίεση που δέχονται τα μετατάρσια κατά τη βάδιση και το τρέξιμο δεν είναι ισότιμη, το μεγαλύτερο μέρος αυτής δέχονται και απορροφούν το πρώτο και το δεύτερο μετατάρσιο οστό.

Τα μετατάρσια και η λειτουργία τους

Το δεύτερο μετατάρσιο παρουσιάζει  μικρή κινητικότητα και είναι ευάλωτο σε τραυματισμούς, ενώ το πρώτο είναι το μεγαλύτερο από τα μετατάρσια και απορροφά το μεγαλύτερο βάρος της πίεσης. Εκεί, έγκειται ουσιαστικά και το πρόβλημα εκδήλωσης των συμπτωμάτων της μεταταρσαλγίας ως αποτέλεσμα πτώσης κάποιου μεταταρσίου οστού.

Ποια είναι τα συμπτώματα της μεταταρσαλγίας;

Η μεταταρσαλγία είναι σύμπτωμα και όχι πάθηση. Συνήθως αναπτύσσεται σταδιακά. Οι ασθενείς αισθάνονται ένα βαθύ και σταθερό άλγος με ή χωρίς καυσαλγία. Η έλλειψη αντιμετώπισης των συμπτωμάτων σε συνδυασμό με τη συνεχιζόμενη πίεση των μεταταρσίων οστών μπορεί να οδηγήσει σε ερεθισμό και φλεγμονή του θυλάκου που καλύπτει τις μεταταρσοφαλαγγικές αρθρώσεις, με αποτέλεσμα τις σκληρύνσεις και υπερκερατώσεις (κάλους) ως αντίδραση του οργανισμού στα σημεία έντονης πίεσης, αίσθημα καψίματος από την περιορισμένη κυκλοφορία του αίματος στην περιοχή (ισχαιμία) ακόμα και «νευρίνωμα Morton» (ανάπτυξη καλοήθους όγκου του δακτυλικού νεύρου, συνήθως στο τρίτο μεσοδακτύλιο διάστημα).

Σε ποιες κατηγορίες ανθρώπων ενδέχεται να εμφανιστεί η μεταταρσαλγία;

Η πάθηση εκδηλώνεται σε άνδρες και γυναίκες, από την εφηβική ηλικία και μετά αλλά συνήθως προτιμά τις μεγαλύτερες ηλικίες. Τα αίτια που την προκαλούν μπορεί να οφείλονται σε ανατομικούς-γενετικούς (δυσαναλογία μήκους των μεταταρσίων οστών, παραμορφώσεις των δακτύλων, κοιλοποδία, πλατυποδία, σύνδρομο Freiberg, δερματικές κερατώσεις,  σωματικό βάρος) και παθολογικούς παράγοντες ή απλά να είναι αποτέλεσμα της ατροφίας του δομικού λίπους του πέλματος ή ιδιοπαθή (έλλειψη προσωπικής φροντίδας).

Στους παθολογικούς παράγοντες οι οποίοι μπορούν να εκδηλώσουν συμπτώματα μεταταρσαλγίας, συγκαταλέγονται οι αρθροπάθειες (εκφυλιστική οστεοαρθρίτιδα, ρευματοειδής αρθρίτιδα, ουρική αρθρίτιδα) και τα μεσοδακτύλια νευρώματα (νεύρωμα Morton ).

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο να εμφανίσουν μεταταρσαλγία;

Τα συμπτώματα της  μεταταρσαλγίας είναι πιο συνηθισμένα στις μεγαλύτερες γυναίκες και αυτό, βεβαίως, έχει την εξήγησή του, καθώς όσο μεγαλώνουμε, ατροφεί το λίπος που έχουμε στο πέλμα, με αποτέλεσμα «να λεπταίνει ο πάτος του ποδιού μας». Ένας άλλος παράγοντας είναι το ορμονικό προφίλ, καθώς οι γυναίκες λόγω των ορμονών τους έχουν χαλαρότερους συνδέσμους με αποτέλεσμα να οδηγούνται ευκολότερα σε παραμορφώσεις των άκρων.

Η χρήση ψηλοτάκουνων παπουτσιών μεταφέρει το κέντρο βάρους του σώματος στο μπροστινό πόδι, ενώ τα στενά παπούτσια αυξάνουν την πίεση στο μεσόστεο διάστημα των μεταταρσίων. Η μακροχρόνια χρήση τέτοιων υποδημάτων αυξάνει σημαντικά την πιθανότητα μιας μελλοντικής εμφάνισης συμπτωμάτων πόνου και εκδήλωσης κάποιας παραμόρφωσης του δακτύλου που συνδέεται με το υπό πίεση μετατάρσιο οστό (πτώση μεταταρσίου).

Αθλητές και κυρίως δρομείς παραπονιούνται συχνά για πόνο στο κάτω μέρος των πελμάτων τους, καθώς δέχονται μεγάλη πίεση κατά την προπόνηση αλλά και στους αγώνες όπου καλύπτουν μεγάλες διαδρομές τρέχοντας ή πραγματοποιώντας άλματα. Στην κατηγορία αυτή ανήκουν και οι οικοδόμοι εξαιτίας της μεγάλης καταπόνησης που δέχονται τα κάτω άκρα κατά την εκτέλεση της εργασίας τους.

Τα παχύσαρκα άτομα, τέλος, έχουν μεγάλες πιθανότητες εκδήλωσης συμπτωμάτων καθώς αυξάνεται σε μεγάλο βαθμό η πίεση που δέχονται τα μετατάρσια.

Πως θεραπεύεται η πτώση μεταταρσίου;

Η θεραπεία της μεταταρσαλγίας βασίζεται στην έγκαιρη διάγνωση (λήψη ιστορικού, κλινική εξέταση) και την άμεση συντηρητική αντιμετώπιση (διάγνωση των αιτιών –ανατομικών/γενετικών και παθολογικών – που προκαλούν πιεστικά φορτία στα μετατατάρσια οστά).

Ο Ορθοπεδικός Χειρουργός και Τραυματιολόγος   Ελευθέριος Ζαμπάκος είναι μέλος της Γαλλικής εταιρείας Άκρου Ποδός και Ποδοκνημικής (AFCP) και της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Άκρου Ποδός και Ποδοκνημικής (ΕFAS). Έχει εκπαιδευτεί, μετεκπαιδευτεί και εξειδικευτεί στην Ελάχιστα Επεμβατική Ορθοπεδική Χειρουργική των Κάτω Άκρων.

Επισκεφθείτε τον Ορθοπεδικό χειρουργό Ελευθέριο Ζαμπάκο για την έγκαιρη αντιμετώπισή της. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη μεταταρσαλγία, ο ιατρός βρίσκεται πάντα στη διάθεσή σας.