Λίγα λόγια για τον Αχίλλειο τένοντα

Ο Αχίλλειος τένοντας είναι ο μεγαλύτερος και ισχυρότερος τένοντας του ανθρώπινου σώματος και εντοπίζεται στην οπίσθια επιφάνεια της κνήμης. Έχει μήκος περίπου 15 cm και πλάτος 4–6 cm κοντά στην κατάφυσή του στην πτέρνα. Περιβάλλεται από τενόντιο έλυτρο και συνεργάζεται λειτουργικά με τον ορογόνο θύλακο της περιοχής, ο οποίος μειώνει τις τριβές και διευκολύνει την ομαλή ολίσθηση του τένοντα κατά τις κινήσεις.

Ο Αχίλλειος τένοντας διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην πελματιαία κάμψη του ποδιού, επιτρέποντας βασικές δραστηριότητες όπως η βάδιση, το τρέξιμο και το άλμα.

Ρήξη Αχίλλειου τένοντα: Αίτια & Προδιαθεσικοί παράγοντες κινδύνου

Η ρήξη του Αχίλλειου τένοντα σχετίζεται συχνά με μηχανικά αίτια. Ειδικότερα, συνήθως προκαλείται από μια  απότομη σύσπαση του τένοντα ή αιφνίδια πελματιαία κάμψη κατά τη διάρκεια αθλητικών δραστηριοτήτων. Συνήθως συμβαίνει σε αθλητικές δραστηριότητες που περιλαμβάνουν  τρέξιμο, άλματα και γρήγορες αλλαγές κατεύθυνσης.

Σε πολλές περιπτώσεις, ο Αχίλλειος τένοντας έχει ήδη αποδυναμωθεί από χρόνια καταπόνηση ή επαναλαμβανόμενους μικροτραυματισμούς. Σε αυτή την περίπτωση  η ρήξη αποτελεί την τελική εκδήλωση αυτής της προϋπάρχουσας εκφύλισης.

Όμως, μερικοί παράγοντες έχουν ενοχοποιηθεί ότι αυξάνουν τις πιθανότητες ρήξης του Αχίλλειου τένοντα.

Ειδικότερα, οι  ενοχοποιητικοί παράγοντες είναι οι κάτωθι:

• Ηλικιακή ομάδα 30–50 ετών.
• Ανδρικό φύλο.
• Προϋπάρχουσα τενοντοπάθεια ή χρόνια καταπόνηση του τένοντα.
• Συχνή ενασχόληση με αθλήματα που απαιτούν απότομες και έντονες κινήσεις.
• Επαγγέλματα που απαιτούν έντονη ή επαναλαμβανόμενη χρήση των κάτω άκρων.
• Μεταβολικές ή συστημικές παθήσεις, όπως σακχαρώδης διαβήτης κ.ά.
• Φαρμακευτική αγωγή με κορτικοστεροειδή.
• Παχυσαρκία.
• Κάπνισμα, που επηρεάζει αρνητικά την αγγείωση και την ποιότητα των ιστών.
• Κακή διατροφή.
• Έλλειψη τακτικής σωματικής άσκησης.

Με ποια συμπτώματα εκδηλώνεται η ρήξη Αχίλλειου τένοντα;

Η ρήξη Αχίλλειου τένοντα εκδηλώνεται συνήθως με αιφνίδια και χαρακτηριστικά συμπτώματα. Τα συμπτώματα αυτά εμφανίζονται αμέσως μετά τον τραυματισμό και σχετίζονται με την απώλεια της μηχανικής συνέχειας του τένοντα.

Ειδικότερα, τα πιο χαρακτηριστικά συμπτώματα της ρήξης Αχίλλειου τένοντα είναι τα κάτωθι:

• Ξαφνικός, οξύς πόνος στην οπίσθια επιφάνεια της κνήμης ή κοντά στην πτέρνα.
• Αδυναμία βάδισης ή αδυναμία ανύψωσης στα δάχτυλα.
• Απώλεια της πελματιαίας κάμψης ή σημαντική μείωσή της.
• Οίδημα και ευαισθησία στο σημείο της ρήξης.
• Ψηλαφητό κενό κατά μήκος της πορείας του τένοντα.
• Μειωμένη κινητικότητα και δυσχέρεια στη φόρτιση του πάσχοντος σκέλους.
• Εκχυμώσεις που εμφανίζονται συνήθως τις επόμενες ώρες μετά τον τραυματισμό.

Πώς πραγματοποιείται η διάγνωση της ρήξης;

Η διάγνωση της ρήξης Αχίλλειου τένοντα βασίζεται στον συνδυασμό κλινικής εξέτασης και απεικονιστικών ευρημάτων.

Όμως, η  κλινική εξέταση αποτελεί το πρωταρχικό και συχνά επαρκές διαγνωστικό εργαλείο. Κατά την αντικειμενική εξέταση διαπιστώνονται οίδημα, εκχυμώσεις και συχνά ψηλαφητό κενό κατά μήκος του τένοντα. Η δοκιμασία Thompson αποτελεί ιδιαίτερα αξιόπιστη κλινική δοκιμασία.

Για την επιβεβαίωση της διάγνωσης και τον ακριβή καθορισμό της βλάβης χρησιμοποιούνται απεικονιστικές μέθοδοι. Το  υπερηχογράφημα αποτελεί εξέταση πρώτης γραμμής, ενώ η μαγνητική τομογραφία προσφέρει λεπτομερή απεικόνιση σε αμφίβολα περιστατικά ή όταν απαιτείται προεγχειρητικός σχεδιασμός. Η ολοκληρωμένη αυτή προσέγγιση εξασφαλίζει ακριβή διάγνωση, η οποία είναι κρίσιμη για την επιλογή της βέλτιστης θεραπευτικής στρατηγικής.

Ρήξη Αχίλλειου τένοντα & Αντιμετώπιση

Η συντηρητική θεραπεία της ρήξης Αχίλλειου τένοντα ενδείκνυται κυρίως:

• σε ασθενείς με μερική ρήξη.
• σε άτομα με χαμηλό επίπεδο φυσικής δραστηριότητας.
• σε περιπτώσεις όπου η χειρουργική επέμβαση αντενδείκνυται λόγω αυξημένου ιατρικού κινδύνου.

Η συντηρητική θεραπεία βασίζεται στην ακινητοποίηση του πάσχοντος σκέλους σε θέση πελματιαίας κάμψης με τη χρήση ειδικών ναρθήκων ή λειτουργικών κηδεμόνων. Η θέση της ποδοκνημικής προσαρμόζεται σταδιακά, με μείωση της πελματιαίας κάμψης μέχρι την ουδέτερη θέση.

Η διάρκεια ακινητοποίησης κυμαίνεται συνήθως από 6 έως 12 εβδομάδες. Βασικό για την συντηρητική αντιμετώπιση είναι και ένα εξατομικευμένο πρόγραμμα φυσικοθεραπείας. Στόχος της φυσικοθεραπείας είναι η αποκατάσταση της μυϊκής δύναμης, της ελαστικότητας και της σταθερότητας της ποδοκνημικής. Αν και η συντηρητική θεραπεία μπορεί να προσφέρει ικανοποιητικά αποτελέσματα, συνοδεύεται από αυξημένο κίνδυνο μιας μελλοντικής ρήξης.

Η χειρουργική αποκατάσταση αποτελεί τη θεραπεία εκλογής για:

• Νέους και δραστήριους ασθενείς.
• Περιπτώσεις ασθενών με πλήρη ρήξη.
• Ασθενείς που δεν παρουσιάζουν ικανοποιητική ανταπόκριση στη συντηρητική θεραπεία.

Η χειρουργική αποκατάσταση της ρήξης Αχίλλειου τένοντα αποσκοπεί στην επανασύνδεση του τένοντα. Η κλασική ανοιχτή προσπέλαση πραγματοποιείται μέσω οπίσθιας τομής και επιτρέπει την απευθείας συρραφή των τενόντιων ινών με ράμματα υψηλής αντοχής.

Νεότερες χειρουργικές προσεγγίσεις περιλαμβάνουν διαδερμικές τεχνικές. Οι τεχνικές αυτές μειώνουν τον τραυματισμό των μαλακών μορίων και περιορίζουν τις επιπλοκές του χειρουργικού τραύματος, διατηρώντας παράλληλα επαρκή μηχανική σταθερότητα.

Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορούν να χρησιμοποιηθούν βιολογικές θεραπείες, όπως αυξητικοί παράγοντες ή μοσχεύματα, με στόχο τη βελτίωση της διαδικασίας επούλωσης. Η χειρουργική αποκατάσταση μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο νέας ρήξης στο μέλλον και επιτρέπει ταχύτερη και πιο ολοκληρωμένη επιστροφή στις καθημερινές δραστηριότητες.

 

Εάν παρουσιάζετε ύποπτα συμπτώματα που παραπέμπουν σε ρήξη Αχίλλειου τένοντα, είναι απαραίτητο να αξιολογηθείτε άμεσα από εξειδικευμένο Ορθοπαιδικό. Ο Ορθοπαιδικός Χειρουργός Ελευθέριος Ζαμπάκος διαθέτει εκτενή εμπειρία στη διάγνωση και αντιμετώπιση κακώσεων του Αχίλλειου τένοντα και των κάτω άκρων. Επικοινωνήστε μαζί μας, για να κλείσετε το ραντεβού σας.